ZAMONAVIY RAQAMLI KOMMUTATSIYA TIZIMLARI VA MA’LUMOTLAR UZATISH PROTOKOLLARI
Keywords:
raqamli kommutatsiya, paketli kommutatsiya, Softswitch, IMS, TCP/IP, IPv6, MPLS, SDN, NFV, tarmoq protokollari, telekommunikatsiya infratuzilmasi, marshrutizatsiyaAbstract
Ushbu maqolada zamonaviy telekommunikatsiya tarmoqlarining asosi hisoblangan raqamli kommutatsiya tizimlari va ma’lumotlar uzatish protokollarining rivojlanish tendensiyalari, arxitekturasi hamda ularning axborot texnologiyalari sohasidagi o‘rni batafsil tadqiq etilgan. Kanal kommutatsiyasidan paketli kommutatsiyaga o‘tish jarayonlari, Softswitch va IMS (IP Multimedia Subsystem) texnologiyalarining o‘ziga xos afzalliklari keng qamrovli tahlil qilingan. Shuningdek, TCP/IP, BGP, MPLS va yangi avlod IPv6 protokollarining tarmoq xavfsizligi, samaradorligi va o‘tkazuvchanlik qobiliyatini oshirishdagi fundamental roli yoritilgan. Maqola axborot texnologiyalari va telekommunikatsiya sohasi mutaxassislari, ilmiy izlanuvchilar, magistrantlar hamda yuqori kurs talabalari uchun mo‘ljallangan bo‘lib, sohadagi eng so‘nggi texnologik konseptual yechimlarni o‘z ichiga oladi.References
1. Tanenbaum, A. S., & Wetherall, D. J. (2011). Computer Networks (5th ed.). Prentice Hall.
2. Kurose, J. F., & Ross, K. W. (2017). Computer Networking: A Top-Down Approach (7th ed.). Pearson.
3. Stallings, W. (2014). Data and Computer Communications (10th ed.). Pearson.
4. Aliyev, T. A. (2020). Raqamli kommutatsiya tizimlari va tarmoqlari. Toshkent: Aloqa.
5. Xalilov, M. M. (2022). Ma’lumotlar uzatish protokollari va magistral tarmoqlar. O‘quv qo‘llanma. TUIT.
6. RFC 2460 - Internet Protocol, Version 6 (IPv6) Specification. IETF. Standard Document.
Downloads
Published
2026-05-20