BADIIY KONFLIKT TUSHUNCHASI VA UNING ADABIYOTSHUNOSLIKDAGI TALQINI: KONFLIKTNING ESTETIK MOHIYATI

Authors

  • Rustamova Shahlo O'tkir qizi Author

Keywords:

badiiy konflikt, syujet, kompozitsiya, estetik mohiyat, obraz, ziddiyat, dramatizm, adabiyotshunoslik, poetika, ichki konflikt

Abstract

Ushbu maqolada badiiy konflikt tushunchasining adabiyotshunoslikdagi nazariy talqini, uning asar kompozitsiyasi, syujet dinamikasi, obrazlar tizimi va g‘oyaviy-estetik mazmunni shakllantirishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Konflikt badiiy asarda faqat qahramonlar o‘rtasidagi tashqi to‘qnashuv emas, balki inson ruhiyati, ijtimoiy muhit, axloqiy tanlov, qadriyatlar qarama-qarshiligi va hayotiy ziddiyatlarning estetik ifodasi sifatida talqin etiladi. Tadqiqotda strukturaviy, tipologik, qiyosiy va estetik tahlil metodlaridan foydalanildi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, konflikt badiiy matnning ichki harakatlantiruvchi kuchi bo‘lib, u syujetni rivojlantiradi, obraz xarakterini ochadi, muallif g‘oyasini aniqlashtiradi va o‘quvchida estetik-emotsional ta’sir uyg‘otadi. Maqolada konfliktning tashqi, ichki, ijtimoiy, psixologik, axloqiy-falsafiy va estetik shakllari izohlanadi hamda uning adabiy asar poetikasidagi markaziy ahamiyati asoslanadi.

References

1. Quronov, D. Adabiyot nazariyasi asoslari. Toshkent: Akademnashr, 2018. – 480 b.

2. Quronov, D. Adabiyotshunoslikka kirish. Toshkent: Abdulla Qodiriy nomidagi Xalq merosi nashriyoti, 2004. – 224 b.

3. Sulton, I. Adabiyot nazariyasi. Toshkent: O‘qituvchi, 1980.

4. Sulton, I. Badiiy asar tahlili asoslari. Toshkent: Fan, 1978.

5. Umurov, H. Adabiyotshunoslik nazariyasi. Toshkent: Abdulla Qodiriy nomidagi Xalq merosi nashriyoti, 2004. – 264 b.

6. Umurov, H. Adabiyot nazariyasi. Toshkent: Sharq, 2002.

7. Boboyev, T. Adabiyotshunoslik asoslari. Toshkent: O‘zbekiston, 2002.

8. Forster, E. M. Aspects of the Novel. London: Penguin Books, 2005.

9. Freytag, G. Technique of the Drama: An Exposition of Dramatic Composition and Art. Chicago: Scott, Foresman and Company, 1895.

Published

2026-05-31