QISHLOQ HUDUDLARIDA YOKI ZICH AHOLI YASHAMAYDIGAN JOYLARDA OPTIK TARMOQLAR YORDAMIDA MOBIL QAMROVNI KENGAYTIRISH
Keywords:
optik tolali tarmoq, GPON, mobil qamrov, BTS minoralari, OLT markazi, qishloq infratuzilmasi, trafik ehtiyoji, kanal o‘tkazuvchanligi, Sho‘rchi tumani, Surxondaryo viloyatiAbstract
Ushbu maqolada O‘zbekistonning Surxondaryo viloyati Sho‘rchi tumani misolida qishloq va zich aholi yashamaydigan hududlarda optik tolali tarmoqlar yordamida mobil aloqa qamrovini kengaytirish masalasi ko‘rib chiqilgan. Hududning geografik, topografik va demografik xususiyatlari tahlil qilinib, mavjud aloqa infratuzilmasining holati baholangan. Aholining internet trafik ehtiyoji hisoblab chiqilgan, optimal kanal o‘tkazuvchanligi (kamida 60 Mbps) aniqlangan va mobil aloqa minoralarini joylashtirishning samarali sxemasi taklif etilgan. GPON (Gigabit Passive Optical Network) texnologiyasiga asoslangan yechim tavsiya sifatida keltirilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, 5 ta asosiy BTS minorasini 1 ta OLT markaziga ulash orqali taxminan 1200 faol abonentga sifatli mobil internet xizmatini ko‘rsatish mumkin.References
1. O'zbekiston Respublikasi Davlat Geodeziya va Kartografiya Qo'mitasi.
Surxondaryo viloyati geografik xaritalari. Toshkent, 2022.
2. O'zbekiston Respublikasi Statistika Qo'mitasi. Surxondaryo viloyati
demografik ko'rsatkichlari. [onlayn] www.stat.uz, 2023.
3. Uztelecom. Tarmoq qamrovi xaritalari va operatorlar hisobotlari. [onlayn]
https://uztelecom.uz/uz/coverage, 2023.
4. Uztelecom. O'zbekiston mobil operatorlarining trafik statistikasi. [onlayn]
https://uztelecom.uz/statistics, 2023.
5. International Telecommunication Union (ITU). Measuring Digital
Development: Facts and Figures 2023. Geneva: ITU, 2023.
6. 3GPP TS 36.300. Evolved Universal Terrestrial Radio Access (E-UTRA) and
Evolved Universal Terrestrial Radio Access Network (E-UTRAN): Overall
description. Release 17, 2022.
7. Rappaport, T.S. Wireless Communications: Principles and Practice. 2nd ed.
Prentice Hall, 2002.
8. IEEE 802.3ah. Ethernet in the First Mile (EFM). IEEE Standard, 2004.