“OSHQOZON VA O'N IKKI BARMOQ ICHAK YARA KASALLIGI BILAN KASALLANGAN TURLI YOSHDAGI BOLALARDA VEGETATIV NERV TIZIMINI BAHOLASH”

Authors

  • Abduraimova Munisaxon Dilshodbek qizi Author

Keywords:

yara kasalligi, vegetativ nerv tizimi, bolalar gastroenterologiyasi, vegetativ disfunksiya, vagotoniya, simpatikotoniya, vegetativ reaktivlik, oshqozon yarasi, o‘n ikki barmoq ichak yarasi, yurak ritmi variabelligi

Abstract

Oshqozon va o‘n ikki barmoqli ichak yara kasalligi bolalar gastroenterologiyasining dolzarb muammolaridan biri hisoblanadi. So‘nggi yillarda ushbu patologiyaning uchrash chastotasi ortib borayotganligi, kasallikning surunkali kechishi hamda turli asoratlar bilan namoyon bo‘lishi sababli uning patogenetik mexanizmlarini chuqur o‘rganish zarurati ortmoqda. Kasallik rivojlanishida vegetativ nerv tizimi (VNT) faoliyatining buzilishi muhim o‘rin tutadi. Vegetativ regulyatsiya mexanizmlaridagi o‘zgarishlar oshqozon sekretsiyasi, motorikasi, mahalliy qon aylanishi va shilliq qavatning himoya funksiyalariga sezilarli ta’sir ko‘rsatadi. Mazkur maqolada oshqozon va o‘n ikki barmoq ichak yara kasalligi bilan kasallangan turli yoshdagi bolalarda vegetativ nerv tizimining funksional holati, vegetativ muvozanatning buzilish darajasi hamda yoshga bog‘liq xususiyatlari o‘rganildi.

References

1. Ismailov S.I. Bolalar gastroenterologiyasi. – Toshkent, 2021.

2. Baranov A.A. Pediatriya. – Moskva, 2022.

3. Sherman P.M. Pediatric Gastrointestinal Diseases. – New York, 2021.

4. Hyams J.S. Pediatric Gastroenterology and Nutrition. – Springer, 2020.

5. Belyaeva L.M. Vegetativ nerv tizimi fiziologiyasi va patologiyasi. – Moskva, 2021.

6. Walker W.A. Pediatric Gastrointestinal Disease. – PMPH USA, 2020.

7. North American Society for Pediatric Gastroenterology Clinical Guidelines, 2023.

8. World Journal of Pediatric Gastroenterology and Nutrition, 2022.

9. Journal of Pediatric Gastroenterology and Hepatology, 2023.

10. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi bolalar gastroenterologiyasi bo‘yicha klinik tavsiyalari.

Published

2026-06-02