ARAB TILIDA AFFIKSAL TIZIMNING SHAKLLANISHI VA TARIXIY TARAQQIYOT BOSQICHLARI

Authors

  • Axmadxonov Yosinxon Nurillo o‘g‘li Author

Keywords:

arab tili, affiks, morfologiya, sarf, tasrif, ishtiqoq, ildiz, qolip, derivatsiya, Sibavayh, tarixiy taraqqiyot.

Abstract

Ushbu maqolada arab tilidagi affiksal tizimning shakllanishi, uning sarf ilmi doirasida nazariy jihatdan izohlanishi va tarixiy taraqqiyot bosqichlari tahlil qilindi. Arab morfologiyasining dastlab nahv bilan uzviy bog‘liq holda rivojlangani, keyinchalik mustaqil sarf yo‘nalishiga aylangani, Sibavayhning “Al-Kitob” asari va undan keyingi morfologik tadqiqotlarning bu jarayondagi o‘rni yoritildi. Shuningdek, arab tilidagi ildiz-qolip tizimi, derivatsiya, fleksiya hamda affiksal elementlarning funksional xususiyatlari ko‘rib chiqildi. Tarixiy va zamonaviy morfologik qarashlar qiyoslanib, arab affiksal tizimining o‘ziga xosligi ochib berildi.

References

1. Atavullayev A. The Formation of Arabic Morphology (Sarf) and Its Earliest Sources // The Journal of Interdisciplinary Human Studies. 2026. Vol. 2, No. 6. DOI: 10.57033/mijournals-2026-6-0106.

2. Talipov N.B. Historical Background of Arabic Linguistics Development and Theoretical Foundations of Arabic Grammar // Oriental Journal of Philology. 2026. Vol. 6, No. I3. P. 725–736. DOI: 10.37547/supsci-ojp-06-I3-74.

3. Alabbasi N.K.M. Correcting Morphological Structures in Sibawayh’s Works: Its Reality and Causes // Journal of Language Studies. 2026. Vol. 10, No. 1, Part 2. P. 51–70.

4. Jamalov L.K. The Historical Evolution of the Arabic Language, Dialect Dynamics, and Cultural Expression in General // Oriental Journal of Philology. 2026. Vol. 6, No. I3. P. 246–256.

5. Watson J.C.E. Arabic Morphology: Inflectional and Derivational // The Cambridge Handbook of Arabic Linguistics. Cambridge: Cambridge University Press, 2021. P. 405–424.

6. Al-Sughaiyer I.A., Al-Kharashi I.A. Arabic Morphological Analysis Techniques: A Comprehensive Survey // Journal of the American Society for Information Science and Technology. 2004. Vol. 55, No. 3. P. 189–213.

7. Ryding K.C. A Reference Grammar of Modern Standard Arabic. Cambridge: Cambridge University Press, 2005. 708 p.

8. Nurmatova D.B., Begmatova B.M. Arab tilida so‘z yasalishi // Научный информационный бюллетень. 2025. B. 229–235.

9. Orifxonova S. Arab tili grammatikasi va morfologiyasi // Alfraganus University Conference Proceedings. 2026. Vol. 3, No. 1. B. 141–147.

10. Usmonova R., Yuldashev B.K. Sarf ilmi va uni o‘rganish masalasi // Yosh olimlar. 2025. Jild 3, №14. B. 69–73.

Published

2026-10-06