TIJORAT BANKLARI AKTIVLARI VA PASSIVLARI MUTANOSIBLIGINING LIKVIDLIKKA TA'SIRI

Authors

  • Masharipova Nozima Ikramjon qizi Author
  • Islomova Zarinaxon Aziz qizi Author

Keywords:

tijorat banki, aktivlar, passivlar, likvidlik, likvidlik riski, depozitlar, kredit portfeli, aktiv-passivlarni boshqarish, LCR, NSFR

Abstract

Mazkur maqolada tijorat banklari aktivlari va passivlari mutanosibligining bank likvidligiga ta'siri nazariy hamda amaliy jihatdan yoritiladi. Aktivlar va majburiyatlarning muddati, valyutasi va qayta narxlash davrlari o'rtasidagi nomuvofiqliklar, depozitlar barqarorligi, kredit portfelining tarkibi hamda yuqori likvidli aktivlar zaxirasining ahamiyati tahlil qilinadi. O'zbekiston Respublikasi Markaziy bankining ochiq statistik ma'lumotlari asosida bank tizimining 2023–2025-yillardagi ayrim asosiy ko'rsatkichlari taqqoslanadi. Tahlil natijalariga ko'ra, aktivlar va passivlar hajmining o'sishi o'z-o'zidan likvidlikni kafolatlamaydi; buning uchun moliyalashtirish manbalari barqarorligi va pul oqimlarining muddatlar bo'yicha muvofiqligi ta'minlanishi zarur. Maqola yakunida likvidlikni boshqarishni takomillashtirish bo'yicha amaliy tavsiyalar beriladi.

References

1. O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Bank tizimi faoliyatining asosiy ko'rsatkichlari. 01.01.2023 va 01.01.2024 holatiga oid statistik ma'lumotlar. https://cbu.uz/uz/statistics/bankstats/1569211/

2. O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Bank tizimi faoliyatining asosiy ko'rsatkichlari. 01.09.2023 va 01.09.2024 holatiga oid statistik ma'lumotlar. https://cbu.uz/uz/statistics/bankstats/1883315/

3. O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Bank tizimi faoliyatining asosiy ko'rsatkichlari. 01.03.2024 va 01.03.2025 holatiga oid statistik ma'lumotlar. https://cbu.uz/uz/statistics/bankstats/2243671/

4. O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki. 2023-yil uchun yillik hisobot: bank tizimi rivojlanishi va moliyaviy barqarorligi. https://cbu.uz/upload/medialibrary/a53/wn6gcejpkxphv2v4guajin4x01h7iyxa/Yillik-hisobot-2024.pdf

5. Abdullayeva, Sh. Z. Bank ishi: darslik. — Toshkent: Iqtisod-Moliya, 2017. — 732 b. ISBN 978-9943-13-659-5.

6. Abdullayeva, Sh. Z. Bank ishi: darslik. — Toshkent: Iqtisod-Moliya, 2010. — 216 b. ISBN 978-9943-13-174-3.

7. Vahobov, A. V. va boshqalar. Bank ishi va bank faoliyatiga oid o'quv adabiyotlari. Bibliografik ma'lumotlar va nashr rekvizitlari foydalanilgan aniq nashr nusxasi bo'yicha tekshirilishi lozim.

Published

2026-10-26