O‘ZBEKISTONDA TIJORAT BANKLARI KREDITLASHI DINAMIKASI VA AHOLI QARZ YUKI: 2020–2026-YILLAR TAHLILI

Authors

  • Shakirova Nigora Axralovna Author
  • Abdusattorov Ilhomjon Bahromjon oʻgʻli Author

Keywords:

bank krediti, kredit portfeli, mikroqarz, qarz yuki, moliyaviy barqarorlik, mas’uliyatli kreditlash, O‘zbekiston

Abstract

Maqolada O‘zbekistonda bank kreditlashining rivojlanishi, kreditlar tarkibi va aholi qarz yukiga ta’sir qiluvchi omillar 2020–2026-yillar kesimida tahlil qilinadi. Tadqiqot Markaziy bankning ochiq statistikasi, rasmiy xabarlar, normativ-huquqiy hujjatlar hamda xalqaro ilmiy adabiyotlarga asoslanadi. Dinamik va qiyosiy tahlil orqali kredit portfelining kengayishi, milliy valyutadagi kreditlar ulushi va mikroqarzlarning o‘rni ko‘rib chiqiladi. 2026-yil boshida bank tizimi kredit portfeli 604,0 trln so‘mga yetgani, 2026-yil 1-mayda jami kredit qo‘yilmalari 629,0 trln so‘m bo‘lgani haqidagi rasmiy ma’lumotlar kreditlash ko‘lami ortayotganini ko‘rsatadi. Shu bilan birga, 2025-yilda aholiga berilgan kreditlarning 45,8 foizi mikroqarzlar hissasiga to‘g‘ri kelgani mas’uliyatli kreditlash zarurligini kuchaytiradi. Maqola yakunida kredit axboroti, qarz yukini baholash, moliyaviy savodxonlik va iste’molchilar himoyasini yaxshilash bo‘yicha takliflar ishlab chiqiladi.

References

1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 12-maydagi PF-5992-son Farmoni. “2020–2025-yillarga mo‘ljallangan O‘zbekiston Respublikasining bank tizimini isloh qilish strategiyasi to‘g‘risida”. https://lex.uz/docs/-4811025

2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-son Farmoni. “2022–2026-yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida”. https://lex.uz/

3. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Statistika: bank tizimi faoliyati va kredit ko‘rsatkichlari. https://cbu.uz/uz/statistics/ (murojaat sanasi: 28.10.2026).

4. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. “Tijorat banklari kredit portfeli barqaror kengaymoqda”. Rasmiy axborot, 2026-yil. https://t.me/s/centralbankuzbekistan/12801

5. International Monetary Fund. (2023). Financial Soundness Indicators Compilation Guide. Washington, DC: IMF. https://www.imf.org/

6. World Bank. Financial inclusion and global financial development resources. https://www.worldbank.org/

7. O‘zA. (2026-yil 10-fevral). “O‘zbekistonliklar olgan kreditlarning deyarli yarmi mikroqarzlarga to‘g‘ri keldi”. https://uza.uz/sp/posts/ozbekistonliklar-olgan-kreditlarning-deyarli-yarmi-mikroqarzlarga-togri-keldi_817493

8. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. “Hududlar kesimida kreditlar va depozitlar ko‘rsatkichlari”, 2026-yil 1-may holatiga. https://t.me/s/centralbankuzbekistan/13160

9. Mishkin, F. S. (2022). The Economics of Money, Banking, and Financial Markets (13th ed.). Pearson.

Published

2026-10-28