5-SINF O‘QUVCHILARINING TA’LIM JARAYONIGA MOSLASHUVI: PSIXOLOGIK MUAMMOLAR VA ULARNI BARTARAF ETISH YO‘LLARI
Keywords:
Moslashuv (Adaptatsiya), 5-sinf o‘quvchisi, o‘smirlik davri, kognitiv rivojlanish, o‘quv motivatsiyasi, maktab psixologi, diagnostika, emotsional beqarorlik, pedagogik hamkorlik, ijtimoiy muhit.Abstract
Mazkur maqolada boshlang‘ich ta’limdan o‘rta bo‘g‘inga o‘tayotgan 5-sinf o‘quvchilarining psixofiziologik moslashuv jarayonlari va bu
davrda yuzaga keladigan muammolar tahlil qilingan. O‘quvchilarning yangi o‘quv fanlari, ko‘plab o‘qituvchilar va kabinet tizimiga ko‘nikishi jarayonidagi emotsional holatlari ilmiy asosda yoritilgan. Maqolada 10-11 yoshli bolalarning o‘smirlik davri ostonasidagi ruhiy o‘zgarishlari va ularning o‘quv motivatsiyasiga ta’siri o‘rganilgan. Tadqiqot davomida maktab amaliyotida uchraydigan "moslashuv inqirozi" belgilari va ularning kelib chiqish sabablari atroflicha ko‘rsatib o‘tilgan. Nokis shahridagi 21-sonli maktab misolida o‘quvchilarning ijtimoiy-psixologik moslashuvini ta’minlashga qaratilgan amaliy diagnostika usullari tavsiflanadi. Ota-onalar va o‘qituvchilar uchun o‘quvchilarning dars o‘zlashtirishi pasayib ketishining oldini olish bo‘yicha metodik tavsiyalar berilgan.
Shuningdek, maqolada maktab psixologining moslashuv davridagi korreksionrivojlantiruvchi mashg‘ulotlarining samaradorligi tahlil qilingan. Xulosa qismida sog‘lom psixologik muhitni yaratish orqali o‘quvchilarning yangi muhitga muvaffaqiyatli moslashishi uchun zarur bo‘lgan strategik yondashuvlar bayon etilgan.
References
G‘oziyev E.G‘. "Ontogenez psixologiyasi". – Toshkent: "Noshir", 2010.
Nishonova Z.T., Alimova G. "Bolalar psixologiyasi va uni o‘qitish
metodikasi". – Toshkent, 2006.
Vygotskiy L.S. "Psixologiya razvitiya rebenka". – Moskva: Smisl, 2004.
Baratov Sh.R. "O‘quvchi shaxsini o‘rganish usullari". – Toshkent, 2001.
Elkonin D.B. "Izbranniye psixologicheskiye trudi". – Moskva, 1989.
Ibrohimova G. "5-sinf o‘quvchilarining moslashuv muammolari". // Ma’rifat
va ma’naviyat jurnali, 2018.
Zukerman G.A. "Perexod iz nachalnoy shkoli v srednyuyu kak
psixologicheskaya problema". – Voprosi psixologii, 2001.
Umarov B.M. "Oila psixologiyasi va maktab hamkorligi". – Toshkent, 2015.