SHASHMAQOM TURKUMIDAGI HUSAYNIY DUGOH SHO‘BASI VA FARG‘ONA – TOSHKENT MAQOM YO‘LLARIDAGI DUGOH HUSAYNIY I NING QIYOSIY TAHLILI
Keywords:
Shashmaqom, Farg‘ona–Toshkent maqom yo‘llari, Husayniy Dugoh, Dugoh Husayniy I, maqom, sho‘ba, parda tizimi, tayanch parda, daromad, miyonxat, dunasr, avj, furovard, usul, aruz vazni, ijrochilik an’anasiAbstract
Mazkur maqolada Shashmaqom turkumidagi Husayniy Dugoh sho‘basi hamda Farg‘ona–Toshkent maqom yo‘llariga mansub Dugoh Husayniy I ning qiyosiy tahlili amalga oshiriladi. Tadqiqot jarayonida ushbu ikki sho‘baning lad-parda tizimi, tayanch tovushlari, shakl tuzilmasi, xat va nimxatlar tarkibi hamda doira usullari o‘zaro solishtiriladi. Shuningdek, ularning O‘n ikki maqom an’anasi bilan uzviy bog‘liqligi, tarixiy-nazariy ildizlari va ijrochilikdagi o‘ziga xos jihatlari yoritiladi. Tahlil natijasida Husayniy Dugoh sho‘basining murakkabroq shaklga egaligi, namudlarning keng qo‘llanilishi, Dugoh Husayniy I ning esa soddaroq, xalqchillikka yaqin tuzilishga ega ekanligi aniqlanadi. Har ikki sho‘baning umumiy musiqiy asoslari yaqin bo‘lsa-da, ularning ichki shakliy rivoji, usul va ijro xususiyatlarida muayyan farqlar mavjudligi ilmiy jihatdan asoslab beriladi
References
1. “O‘zbek milliy maqom san’atini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari
to’g’risida”gi O’zbekiston Respublikasi Prezidentining Qarori: https://lex.uz/docs/-
3581613?ONDATE=03.02.2022
1. Abdullayev R. An’anaviy o‘zbek musiqa asoslari//darslik. – Toshkent: “Musiqa”
2022.
2. Ayxodjayeva Sh. O‘zbek maqomi tarixi va nazariyasi//o‘quv qo‘llanma, –
Toshkent: 2023..
3. Tojiboyev Mahmudjonning karantin vaqtlarida ijtimoiy tarmoqlarda maqom
tahlillari haqidagi darsliklaridan.
4. Қаранг: Юнусов. Р. Ўзбек мақомлари . — Т., “Ўзбекистан” нашрёти., 2018. —
44 б.
5. Ражабов И. – Шарқ мусиқа атамаларининг қисқача луғати. Нашрга
тайёрловчи ва махсус муҳаррир Юнусов. Р. - Тошкент. Тамаддум нашрёти.
2023. 62-бет.
6. Ражабов. И. Мақомлар. Нашрга тайёрловчи ва махсус муҳаррир Иброҳимов.
О. – Ташкент: “Санъат”. 2006.103. –б.