INTERNET VA IJTIMOIY TARMOQLARGA QARAMLIKNING O‘QUVCHILAR RUHIY HOLATIGA TA’SIRI

Authors

  • Axmedova Gavhar Panjiyevna Author

Keywords:

internet qaramligi, ijtimoiy tarmoqlar, o‘quvchilar psixologiyasi, ruhiy holat, emotsional barqarorlik, raqamli texnologiyalar, ijtimoiy moslashuv, diqqat buzilishi, stress, xavotir, depressiv holat, psixologik yordam, maktab psixologi, raqamli gigiyena, xulq-atvor o‘zgarishi, psixoprofilaktika

Abstract

Mazkur maqolada o‘quvchilarda internet va ijtimoiy tarmoqlarga qaramlikning shakllanish sabablari hamda uning ruhiy holatga ko‘rsatadigan ta’siri ilmiy-psixologik jihatdan tahlil qilingan. Bugungi raqamli texnologiyalar rivojlangan davrda internet va ijtimoiy tarmoqlar o‘quvchilarning kundalik hayotida muhim o‘rin egallab, ularning axborot olish, muloqot qilish va bo‘sh vaqtini o‘tkazish vositasiga aylangan. Biroq ushbu vositalardan me’yoridan ortiq foydalanish o‘quvchilarda psixologik qaramlikni yuzaga keltirib, ularning emotsional holati, xulq-atvori va ijtimoiy moslashuviga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Maqolada internetga qaramlikning asosiy belgilari sifatida real hayotdan uzoqlashish, diqqatning pasayishi, uyqu buzilishi, asabiylik, ijtimoiy aloqalarning kamayishi hamda o‘qish samaradorligining pasayishi kabi holatlar yoritilgan. Shuningdek, ijtimoiy tarmoqlarda ortiqcha vaqt o‘tkazish natijasida o‘quvchilarda o‘zini boshqalar bilan solishtirish, past o‘ziga baho berish, xavotir va depressiv holatlar yuzaga kelishi mumkinligi ta’kidlangan. Internet qaramligining psixologik, ijtimoiy va pedagogik omillari tahlil qilinib, uni oldini olish va kamaytirishda maktab psixologi, ota-onalar va pedagoglarning hamkorligi muhim ekani asoslab berilgan. Shuningdek, o‘quvchilarda raqamli gigiyena ko‘nikmalarini shakllantirish, vaqtni to‘g‘ri boshqarish, ijtimoiy tarmoqlardan ongli foydalanish hamda alternativ faoliyatlarni rivojlantirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar berilgan.

References

1. Karimova V.M. Psixologiya. – Toshkent: O‘qituvchi, 2019.

2. G‘oziev E.G‘. Umumiy psixologiya. – Toshkent: O‘zbekiston

faylasuflari milliy jamiyati nashriyoti, 2012.

3. Bekmurodov A. Pedagogik psixologiya asoslari. – Toshkent: Fan va

texnologiya, 2018.

4. Davletshin M.G. Yosh davrlari va pedagogik psixologiya. –

Toshkent: O‘qituvchi, 2008.

5. Andreeva G.M. Social Psychology. – Moscow: Aspect Press, 2017.

6. Zimbardo P., Gerrig R. Psychology and Life. – Pearson Education,

2016.

7. O‘zbekiston Respublikasi ta’lim to‘g‘risidagi qonun va me’yoriy

hujjatlar to‘plami. – Toshkent, 2021.

8. Woolfolk A. Educational Psychology. – Boston: Pearson, 2019

Published

2026-05-14