ROSSIYA IMPERIYASI DAVRIDA (1865–1917) YER–SUV MUNOSABATLARI HAQIDA AYRIM MULOHAZALAR
Keywords:
yer munosabatlari, suv resurslari, sug‘orish tizimi, yer islohotlari, kollektivlashtirish, fermer xo‘jaliklari, ekologik muammolar, Orol dengizi, agrar siyosat, suv boshqaruviAbstract
Mazkur ishda yer-suv munosabatlarining tarixiy rivojlanishi qadimgi davrlardan boshlab mustaqillik davrigacha tahlil qilinadi. Unda yerga egalik shakllarining evolyutsiyasi, sug‘orish tizimlarining shakllanishi va rivoji, shuningdek, turli tarixiy davrlarda yer va suv resurslarini boshqarish siyosati yoritilgan. Ayniqsa, Chor Rossiyasi va sovet davrida olib borilgan yer-suv siyosati hamda uning ijtimoiy-iqtisodiy va ekologik oqibatlari keng ko‘rib chiqilgan. Mustaqillik davrida amalga oshirilgan yer islohotlari, yangi mulkchilik shakllari va suv resurslarini boshqarishdagi zamonaviy yondashuvlar tahlil etilgan. Shuningdek, Orol dengizi muammosi va ekologik barqarorlik masalalariga alohida e’tibor qaratilgan.References
1. Turkiston o‘lkasini boshqarish to‘g‘risidagi Nizom: 1886 yil 12 iyunda
tasdiqlangan. — SPb., 1886. — 649–703-betlar. — Elektron nusxa: B. N. Yelsin
nomidagi Prezident kutubxonasi.
2. Turkiston o‘lkasini boshqarish to‘g‘risidagi Nizom: 1886 yil 12 iyunda
tasdiqlangan. — SPb., 1886. — Elektron versiya (matn/tuzilma). — Murojaat
sanasi: 02.02.2026.
3. Turkiston o‘lkasini boshqarish to‘g‘risidagi Nizom: [1886 yil 12 iyunda
tasdiqlangan]. — SPb., 1886. — Milliy elektron kutubxona (bibliografik tavsif). —
Murojaat sanasi: 02.02.2026.
4. Pierce R. A. Russian Central Asia, 1867–1917: A Study in Colonial Rule.
Berkeley
Los Angeles: University of California Press, 1960. (E-book/PDF).
5. Shushkova M. E. XX asr boshida Turkiston o‘lkasini boshqarish islohoti:
Sankt-Peterburg va Toshkent o‘rtasidagi kelishmovchiliklar // CyberLeninka.
2012. — Murojaat sanasi: 05.02.2026.
6. Mamaev A. V. XX asr boshida Turkiston o‘lkasini boshqarish islohotini
tayyorlash: iqtisodiy jihatlar // CyberLeninka. 2019. — Murojaat sanasi:
08.02.2026.
7. Zaripov O. O. Rossiya tomonidan zabt etish paytiga kelib Toshkentda
shakllangan suv huquqi va suvdan foydalanish tizimi // CyberLeninka. 2020. —
Murojaat sanasi: 07.02.2026.
8. Vasilev D. V. 1913 yilgi Turkiston o‘lkasini boshqarishni qayta tashkil
etish loyihasi // CyberLeninka. 2021. — Murojaat sanasi: 03.02.2026.