ARXITEKTURA SHAKLLARINI OPTIMALLASHTIRISHDA GENERATIV SUN'IY INTELLEKT VA FRAKTAL ALGORITMLARNING INTEGRATSIYASI

Authors

  • Mirzayev Sanjar Mumin o’g’li Author

Keywords:

Generativ SI, fraktal algoritmlar, arxitektura optimizatsiyasi, kompyuter modellashtirish, parametrik dizayn, L-tizimlari

Abstract

Ushbu ilmiy maqolada zamonaviy arxitektura va shaharsozlikda generativ sun'iy intellekt (GenAI) hamda fraktal algoritmlarning o'zaro integratsiyalashuvi orqali bino shakllarini optimallashtirish masalalari batafsil tadqiq etiladi. Tadqiqotning dolzarbligi shundaki, an'anaviy loyihalash usullari murakkab fraktal strukturalarning nafaqat estetik, balki konstruktiv va energetik samaradorligini to'liq hisobga olishda qiyinchiliklarga duch kelmoqda. Maqolada fraktal geometriya asosida yaratilgan o'z-o'ziga o'xshash tuzilmalarni sun'iy intellekt yordamida tahlil qilish, ularning yuk ko'tarish qobiliyatini oshirish va qurilish materiallarini tejash imkoniyatlari yoritilgan. Generativ dizayn metodologiyasi qo'llanilgan holda, bino karkaslari va fasad elementlarining topologik optimallashuv jarayonlari kompyuter modellashtirish orqali o'rganildi. Tadqiqot natijalari shuni ko'rsatdi, neyron tarmoqlari va genetik algoritmlarni fraktal modellashtirishga tatbiq etish bino konstruksiyalarining mustahkamligini saqlagan holda resurs sarfini sezilarli darajada kamaytirishga xizmat qiladi. Shuningdek, maqolada algoritmlarning energiya tejamkorlik ko'rsatkichlariga ta'siri, xususan, bino qobig'ining tabiiy yoritish va shamol yuklamalariga moslashuvchanligini oshirish masalalari ilmiy jihatdan asoslab berilgan. Ushbu yondashuv kelajakdagi "aqlli" va barqaror arxitektura ob'ektlarini yaratishda metodologik asos bo'lib xizmat qiladi.

References

1. Golib B. Methods of constructing 3d shapes of hypercomplex fractals //Harvard Educational and Scientific Review. – 2022. – Т. 2. – №. 2.

2. Anarova, S., Azimbayevna, S. S., Berdiev, G., Ilhomjon Ogli, A. T., & Ilxom Kizi, M. I. (2024, May). Geometric Modelling of Fractal Structured Objects based on Integration of R-Function And L-System Methods. In Proceedings of the Cognitive Models and Artificial Intelligence Conference (pp. 172-181).

3. Mandelbrot B.B. The Fractal Geometry of Nature. - New York: W.H. Freeman, 1982.

4. Abduqodirov O.T., Shavkatov N.B., "Sun'iy intellektning ma'lumotlar bazalari bilan integratsiyasi va ularning tibbiy sohada qo'llanilishi". - T.: "Informatika va texnologiyalar", 2023, 31(3), 78-85 b.

5. Goodfellow I. et al. Generative Adversarial Nets. - NIPS, 2014.

Published

2026-05-25