ARAB TILIDA AFFIKSAL USULDA SIFAT VA SIFATDOSHLARNING YASALISHI: MORFOLOGIK VA SEMANTIK XUSUSIYATLAR

Authors

  • Avloyorov Abdulmannon Bekmurod o‘g‘li Author

Keywords:

arab tili, morfologiya, derivatsiya, affiksatsiya, sifat, sifatdosh, nisbat sifatlari, ism al-foil, ism al-maf’ul, ichki fleksiya

Abstract

Ushbu maqolada arab tili so‘z yasalish tizimida affiksatsiya usulining tutgan o‘rni, xususan, sifat (nisbat sifatlari) va sifatdoshlarning (ism al-foil va ism al-maf’ul) prefiksatsiya hamda suffiksatsiya orqali yasalish mexanizmlari ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqot jarayonida qiyosiy-tipologik, struktur-semantik va morfologik tahlil usullaridan foydalanildi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, arab tilida ichki fleksiya ustuvor bo‘lishiga qaramay, affiksatsiya usuli yangi ilmiy va ijtimoiy-siyosiy atamalarni yasashda eng sermahsul derivatsion vosita hisoblanadi. Olingan xulosalar arab va o‘zbek tillari morfologiyasini qiyosiy o‘rganish, tildagi substantivatsiya hodisasini anglash, shuningdek, tarjimashunoslik amaliyoti uchun muhim nazariy va amaliy ahamiyat kasb etadi.

References

1. Ryding, K. C. A Reference Grammar of Modern Standard Arabic / K.

C. Ryding. – Cambridge: Cambridge University Press, 2005. – 708 p.

2. Гранде, Б. М. Курс арабской грамматики в сравнительноисторическом освещении / Б. М. Гранде. – Москва: Восточная литература,

1998. – 592 с.

3. Nosirova, M. Arab tili grammatikasi: oliy o‘quv yurtlari talabalari

uchun darslik / M. Nosirova, N. Ibrohimov. – Toshkent: O‘zbekiston milliy

ensiklopediyasi, 2004. – 416 b.

4. Ковалев, А. А. Учебник арабского языка / А. А. Ковалев, Г. Ш.

Шарбатов. – Москва: Восточная литература, 1998. – 751 с.

5. Badawi, E. Modern Written Arabic: A Comprehensive Grammar / E.

Badawi, M. G. Carter, A. Gully. – London: Routledge, 2004. – 812 p.

6. Wright, W. A Grammar of the Arabic Language. 3rd Edition / W.

Wright. – Cambridge: Cambridge University Press, 2004. – 317 p.

7. Xolidov, B. Z. Arab tili: oliy o‘quv yurtlari uchun darslik / B. Z.

Xolidov. – Toshkent: O‘qituvchi, 1982. – 365 b.

8. G‘ulomov, A. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. Sintaksis: darslik / A.

G‘ulomov, M. Asqarova. – Toshkent: O‘qituvchi, 1987. – 256 b.

9. Holes, C. Modern Arabic: Structures, Functions, and Varieties / C.

Holes. – Washington, D.C.: Georgetown University Press, 2004. – 419 p.

10. Al-Ghalayini, M. Jami' ad-durus al-arabiyya / M. Al-Ghalayini. –

Bayrut: Al-Maktaba al-Asriyya, 2011. – 415 b

11. Beeston, A. F. L. The Arabic Language Today / A. F. L. Beeston. –

London: Routledge, 2016. – 138 p.

Published

2026-08-21