KARPSIMON BALIQLAR LIGULIDOZLARINING BIOLOGIYASI, VA QARSHI KURASH TADBIRLARI

Authors

  • Sulaymanova Nafisa Abdimuminovna Author
  • Ergasheva Ruxsora Akbar qizi Author

Keywords:

karpsimon baliqlar, ligulidoz, Ligula intestinalis, plerotserkoid, gelmint, parazit, oraliq xo‘jayin, baliqxo‘r qushlar, patologiya, diagnostika, profilaktika, baliqchilik xo‘jaligi

Abstract

Ushbu maqolada karpsimon baliqlarda uchraydigan ligulidoz kasalligining morfologik, biologik va etiologik xususiyatlari, kasallikning tarqalish mexanizmlari, baliq organizmida yuzaga keltiradigan patologik o‘zgarishlari, klinik belgilari, diagnostikasi hamda profilaktikasi yoritilgan. Ligulidoz chuchuk suv baliqlarining parazitar kasalliklaridan biri bo‘lib, uning rivojlanishida Ligula avlodiga mansub tasmasimon chuvalchanglar muhim ahamiyatga ega. Parazitning hayot sikli zooplankton tarkibidagi kurakoyoqli qisqichbaqasimonlar, baliqlar va baliqxo‘r qushlar ishtirokida kechadi. Kasallik baliqlarning tana tuzilishi, ichki a’zolari, jinsiy bezlari, oziqlanishi va ko‘payish qobiliyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin. Maqolada baliqchilik xo‘jaliklarida kasallik xavfini kamaytirishga qaratilgan ilmiy asoslangan veterinariya-sanitariya, ekologik va xo‘jalik tadbirlari bayon etilgan.

References

1. Arme C., Owen R. W. Occurrence and pathology of “Ligula intestinalis” infections in British fishes. “The Journal of Parasitology”. 1968

54(2): 272–280. DOI: https://doi.org/10.2307/3276934.

2. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). “Parasites, infections and diseases of fishes in Africa: An update”. Life history and biology of fish parasites. FAO Fisheries Technical Paper. Mavjud: https://www.fao.org/4/v9551e/v9551e15.htm.

3. Sweeting R. A. Studies on “Ligula intestinalis”, Some aspects of the pathology in the second intermediate host. Journal of Fish Biology. 1977

10(1): 43-50. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1095-8649.1977.tb04040.x

4. Roberts R. J. (ed.). “Fish Pathology”. 3rd ed. London: W. B. Saunders

2001.

5. Bouzid W., Stefka J., Hypsa V., Lek S., Scholz T., Legal L., Ben Hassine O., Loot G. Geography and host specificity: Two forces behind the genetic structure of the freshwater fish parasite Ligula intestinalis (Cestoda: Diphyllobothriidae). International Journal for Parasitology. 2008

38(12): 1465–1479. DOI: https://doi.org/10.1016/j.ijpara.2008.03.008.

6. Taylor M. et al. Ligula intestinalis (L.) (Cestoda: Pseudophyllidea): an ultrastructural study of the cellular response of roach fry, Rutilus rutilus L., to an unusual intramuscular infection. Journal of Fish Diseases. 1989

12(5): 523–528. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1365-2761.1989.tb00562.x.

7. Destaw T., Yessuf M., Mazengia H., Getnet M. A., Berihun A. M. Ligula intestinalis in Labeobarbus fish species at Lake Tana, Ethiopia: prevalence, histopathological investigation, and associated risk factors. BMC Veterinary Research. 2025

21: 392. DOI: https://doi.org/10.1186/s12917-025-04799-5.

Published

2026-10-27