TIJORAT BANKLARINING RAQOBATBARDOSHLIGINI OSHIRISHDA RAQAMLI VA INSTITUTSIONAL ISLOHOTLARNING AHAMIYATI
Keywords:
tijorat banklari, bank transformatsiyasi, raqamli transformatsiya, bank tizimi, iqtisodiy samaradorlik, korporativ boshqaruv, moliyaviy barqarorlik, raqamli bank xizmatlari, risk-menejment, operatsion xarajatlar, bank aktivlari, raqobatbardoshlikAbstract
Mazkur ilmiy maqolada tijorat banklari faoliyatida transformatsiya jarayonlarining iqtisodiy mohiyati, asosiy yo‘nalishlari va ularning samaradorligini oshirish masalalari tadqiq etilgan. O‘zbekiston bank tizimida amalga oshirilayotgan institutsional islohotlar, raqamli texnologiyalarni joriy etish, korporativ boshqaruvni takomillashtirish hamda moliyaviy barqarorlikni mustahkamlashning nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilingan. Shuningdek, banklar faoliyati samaradorligini baholashning moliyaviy ko‘rsatkichlari, transformatsiya jarayonlariga ta’sir etuvchi omillar va mavjud muammolar yoritilgan. Tadqiqot natijasida tijorat banklarining raqobatbardoshligini oshirish, operatsion xarajatlarini optimallashtirish, risklarni boshqarish va raqamli xizmatlarni rivojlantirishga qaratilgan tashkiliy-iqtisodiy takliflar ishlab chiqilgan.References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 12-maydagi PF-5992-son Farmoni. 2020–2025-yillarga mo‘ljallangan O‘zbekiston Respublikasining bank tizimini isloh qilish strategiyasi to‘g‘risida. — Toshkent, 2020. — URL: https://lex.uz/docs/-4811025.
2. Vives X. Digital Disruption in Banking // Annual Review of Financial Economics. — 2019. — Vol. 11. — P. 243–272. — DOI: 10.1146/annurev-financial-100719-120854.
3. Berger A. N., Mester L. J. Inside the Black Box: What Explains Differences in the Efficiencies of Financial Institutions? // Journal of Banking & Finance. — 1997. — Vol. 21, No. 7. — P. 895–947. — DOI: 10.1016/S0378-4266(97)00010-1.
4. International Monetary Fund. Republic of Uzbekistan: Financial Sector Assessment Program—Financial System Stability Assessment. — Washington, D.C.: International Monetary Fund, 2025. — IMF Country Report No. 25/145. — DOI: 10.5089/9798229015103.002.
5. International Monetary Fund. Republic of Uzbekistan: 2026 Article IV Consultation—Press Release
and Staff Report. — Washington, D.C.: International Monetary Fund, 2026. — IMF Country Report No. 26/152. — 112 p. — DOI: 10.5089/9798229048927.002.
6. Basel Committee on Banking Supervision. Digitalisation of Finance. — Basel: Bank for International Settlements, 2024. — URL: https://www.bis.org/bcbs/.
7. Organisation for Economic Co-operation and Development. G20/OECD Principles of Corporate Governance 2023. — Paris: OECD Publishing, 2023. — 53 p. — DOI: 10.1787/ed750b30-en.
8. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Banklarni tartibga solish va nazorat qilish tizimini yanada takomillashtirish bo‘yicha 2025–2028-yillarga mo‘ljallangan yo‘l xaritasi tasdiqlandi. — Toshkent, 2025. — 19-noyabr. — URL: https://cbu.uz/en/press_center/news/3049875/.
9. Goffe V., Gomes S. J. D. M. The World Bank Contributes to Strengthening Financial Consumer Protection in Uzbekistan // World Bank Blogs. — Washington, D.C.: World Bank, 2025. — January 13. — URL: https://blogs.worldbank.org/en/allaboutfinance/the-world-bank-contributes-to-strengthening-financial-consumer-p.
10. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki. Financial Stability Report for 2025. — Toshkent: O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki, 2026. — 7-iyul. — URL: https://cbu.uz/en/financial-stability/report/.