ГЕРНИОПЛАСТИКАДАН КЕЙИН ҚАЙТАЛАНГАН ВЕНТРАЛ ЧУРРАЛАРДА ЧУРРА ҚОПИНИНГ ПАТОМОРФОЛОГИК ЎЗГАРИШЛАРИ
Keywords:
герниопластика, рецидивланган вентрал чурра, чурра қопи, патоморфология, апоневроз, коллаген толалари, фиброз, репаратив регенерацияAbstract
Ушбу мақолада герниопластикадан кейин қайталанган вентрал чурраларда чурра қопи ва унинг атрофидаги тўқималарда юзага келадиган патоморфологик ўзгаришлар ўрганилган. Тадқиқотда асосий эътибор бириктирувчи тўқиманинг тузилиши, коллаген ва эластик толаларнинг ҳолати, фибробластлар сони ҳамда майда қон томирлардаги ўзгаришларга қаратилган. Морфологик текширишларда чурра соҳасида коллаген толаларининг тартибсиз жойлашиши, дағал толали бириктирувчи тўқиманинг кўпайиши ва айрим соҳаларда фибробластлар сонининг камайиши каби ўзгаришлар қайд этилган. Шу билан бирга, апоневрознинг табиий тузилиши бузилиб, чандиқ тўқимасининг шаклланиши ва мушак-пай тузилмаларининг заифлашиши кузатилган. Ёшга боғлиқ ўзгаришларни таҳлил қилиш тўқималарнинг тикланиш имконияти бемор ёши ортиши билан сусайиши мумкинлигини кўрсатади. Айниқса, коллаген толаларининг тузилиши ва I ҳамда III турдаги коллагенлар нисбатидаги ўзгаришлар чандиқ тўқимасининг механик мустаҳкамлигига таъсир кўрсатиши мумкин.References
1. Sanders D.L., Pawlak M.M., Simons M.P., et al. Midline incisional hernia guidelines: the European Hernia Society. British Journal of Surgery. 2023
110(12):1732–1768.
2. Bhardwaj P., Huayllani M.T., Olson M.A., Janis J.E. Year-Over-Year Ventral Hernia Recurrence Rates and Risk Factors. JAMA Surgery. 2024
159(6):651–658.
3. Parker S.G., Mallett S., Quinn L., et al. Identifying predictors of ventral hernia recurrence: systematic review and meta-analysis. BJS Open. 2021
5(2):zraa071.
4. Klinge U., Si Z.Y., Zheng H., Schumpelick V., Bhardwaj R.S., Klosterhalfen B. Collagen I/III and matrix metalloproteinases (MMP) 1 and 13 in the fascia of patients with incisional hernias. Journal of Investigative Surgery. 2001
14(1):47–54.
5. Rosch R., Junge K., Knops M., Lynen P., Klinge U., Schumpelick V. Analysis of collagen-interacting proteins in patients with incisional hernias. Langenbeck's Archives of Surgery. 2003
387(11–12):427–432.
6. Reilly M.J., Larsen N.K., Agrawal S., Thankam F.G., Agrawal D.K., Fitzgibbons R.J. Selected conditions associated with an increased incidence of incisional hernia: A review of molecular biology. American Journal of Surgery. 2021
221(5):942–949.
7. Henriksen N.A., Mortensen J.H., Sorensen L.T., et al. The collagen turnover profile is altered in patients with inguinal and incisional hernia. Surgery. 2015
157(2):312–321.
8. Xiao P., Zhang Y., Zeng Y., et al. Impaired angiogenesis in ageing: the central role of the extracellular matrix. Journal of Translational Medicine. 2023
21:457.
9. Reed M.J., Edelberg J.M. Impaired angiogenesis in the aged. Science of Aging Knowledge Environment. 2004
2004(7):pe7.
10. Grove T.N., Muirhead L.J., Parker S.G., et al. Measuring quality of life in patients with abdominal wall hernias: a systematic review of available tools. Hernia. 2021
25(2):491–500.
11. Fry B.T., Howard R.A., Thumma J.R., Norton E.C., Dimick J.B., Sheetz K.H. Surgical Approach and Long-Term Recurrence After Ventral Hernia Repair. JAMA Surgery. 2024
159(9):1019–1028.
12. Deerenberg E.B., Henriksen N.A., Antoniou G.A., et al. Updated guideline for closure of abdominal wall incisions from the European and American Hernia Societies. British Journal of Surgery. 2022
109(12):1239–1250.
13. Paic V., Radu P.A., Tigora A., et al. Collagen metabolism and incisional hernia recurrence: a comparative study between oncologic and non-oncologic patients. Journal of Medicine and Life. 2025
18(2):133–139.
14. Smith B.A., Malaussena Z., Mhaskar R., Docimo S. Jr. Ventral hernia is a chronic disease: a systematic review of long-term outcomes beyond 5 years. Hernia. 2025
29(1):162.