QUYOSH BATAREYALARIDAN FOYDALANISHNING QISHLOQ XO‘JALIGIDAGI AHAMIYATI

Authors

  • Dilnoza Yusupova Author

Keywords:

quyosh energiyasi, quyosh batareyasi, fotoelektrik tizim, qishloq xo‘jaligi, sug‘orish, suv nasosi, qayta tiklanuvchi energiya, energiya samaradorligi, ekologik barqarorlik

Abstract

Mazkur maqolada quyosh batareyalaridan qishloq xo‘jaligida foydalanishning ilmiy-amaliy ahamiyati tahlil qilingan. Qishloq xo‘jaligi ishlab chiqarishida elektr energiyasiga bo‘lgan talabning ortib borishi, sug‘orish nasoslari, issiqxonalar, chorvachilik majmualari, sovutish va mahsulotlarni saqlash tizimlarining elektr ta’minotiga bog‘liqligi qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanishni dolzarb masalaga aylantirmoqda. Tadqiqotda ilmiy adabiyotlarni tahlil qilish, qiyosiy tahlil va tizimli yondashuv usullaridan foydalanildi. Quyosh fotoelektrik qurilmalarining qishloq xo‘jaligida suv nasoslarini ishlatish, issiqxonalarni energiya bilan ta’minlash, chorvachilik obyektlarida elektr energiyasidan foydalanish hamda qishloq hududlarida energiya mustaqilligini oshirishdagi imkoniyatlari ko‘rib chiqildi. Tahlil natijalari quyosh energetikasidan foydalanish elektr tarmog‘iga bo‘lgan qaramlikni kamaytirish, uzoq muddatda ekspluatatsiya xarajatlarini optimallashtirish va ekologik yuklamani pasaytirishga xizmat qilishini ko‘rsatadi. Shu bilan birga, dastlabki investitsiya xarajatlari, energiyani saqlash masalasi va qurilmalarni texnik xizmat ko‘rsatish zarurati asosiy cheklovlar sifatida qayd etildi. Qishloq xo‘jaligida quyosh energetikasini joriy etish hududning iqlimiy sharoiti, energiya talabi va texnologik jarayonlarning xususiyatlarini hisobga olgan holda amalga oshirilishi maqsadga muvofiq.

References

1. Duffie J.A., Beckman W.A. Solar Engineering of Thermal Processes. — 4th ed. — Hoboken: John Wiley & Sons, 2013. — 936 p.

2. Green M.A. Solar Cells: Operating Principles, Technology, and System Applications. — Englewood Cliffs: Prentice-Hall, 1982. — 288 p.

3. Kalogirou S.A. Solar Energy Engineering: Processes and Systems. — 2nd ed. — Academic Press, 2014. — 819 p.

4. Messenger R.A., Ventre J. Photovoltaic Systems Engineering. — 3rd ed. — Boca Raton: CRC Press, 2010. — 496 p.

5. Parida B., Iniyan S., Goic R. A review of solar photovoltaic technologies // Renewable and Sustainable Energy Reviews. — 2011. — Vol. 15, No. 3. — P. 1625–1636.

6. Pimentel D., Houser J., Preiss E. et al. Water resources: agricultural and environmental issues // BioScience. — 1997. — Vol. 47, No. 2. — P. 97–106.

7. International Energy Agency. Renewables 2023: Analysis and Forecast to 2028. — Paris: IEA, 2024.

8. International Renewable Energy Agency. Renewable Energy in Agriculture: A Global Perspective. — Abu Dhabi: IRENA.

9. Food and Agriculture Organization of the United Nations. The State of Food and Agriculture 2022: Leveraging Automation in Agriculture for Transforming Agrifood Systems. — Rome: FAO, 2022.

10. Food and Agriculture Organization of the United Nations. Solar-powered irrigation systems: A clean-energy solution for sustainable agriculture. — Rome: FAO.

11. O‘zbekiston Respublikasi. Qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanish to‘g‘risidagi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni, O‘RQ-539-son, 21.05.2019.

12. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti. “Yashil iqtisodiyot”ga o‘tish bo‘yicha chora-tadbirlar to‘g‘risidagi normativ-huquqiy hujjatlar. — Toshkent.

Published

2026-09-14