BADIIY DISKURS VOQEALANISHINING STILISTIK XUSUSIYATLARI (INGLIZ TILI MISOLIDA)
Keywords:
Bayt iqtibosi, Hermenevtik talqin, Ichki monolog, Majoziy maʼno, Tarixiy-qiyosiy tahlil, Tarjimaviy muqobillikAbstract
Ingliz tilidagi badiiy matnlarda voqea rivojining syujet izchilligidan tashqari qaysi stilistik vositalar orqali shakllanishi masalasi yetarlicha tizimlashtirilmagan. Tahlilning maqsadi voqealanish jarayonida obrazlilik, sintaktik ritm va majoziy maʼnoning oʻzaro taʼsirini aniqlashdan iborat. Buning uchun tarixiy-qiyosiy tahlil, hermenevtik talqin va manbashunoslik yondashuvi birlashtirildi; bayt iqtibosi, kontekstual maʼno hamda tarjimaviy muqobillik ketma-ket sharhlandi. Natijada voqealanishning 4 asosiy stilistik koʻrinishi ajratildi: tasviriy, dialogik, ichki monologik va ramziy qurilish. Tahlil shuni koʻrsatdiki, majoziy birliklar voqea makonini kengaytiradi, sintaktik qisqarishlar dinamikani kuchaytiradi, takror va ritmik parallelizm esa dramatik bosqichlarni belgilaydi. Tarjimada mazkur belgilarni faqat lugʻaviy muqobil bilan berish obrazning funksional yukini susaytirishi aniqlandi. Ilmiy hissa voqealanishning stilistik tipologiyasini uch qatlam — leksik, sintaktik va semantik — kesishmasida tavsiflash bilan belgilanadi. Mazkur xulosa badiiy matn tarjimasi va qiyosiy tahlil amaliyotida stilistik ekvivalentlikni aniqlashga xizmat qiladi.References
1. Simpson P. Stylistics: A Resource Book for Students. — London: Routledge, 2004. — 247 p. — ISBN: 9780415281052.
2. Bakhtin M.M. The Dialogic Imagination: Four Essays. — Austin: University of Texas Press, 1981. — 444 p. — ISBN: 9780292715349.
3. Toolan M. Narrative: A Critical Linguistic Introduction. — 2nd ed. — London: Routledge, 2001. — 256 p. — ISBN: 9780415234552.
4. Gavins J., Steen G.J. Cognitive Poetics in Practice. — London: Routledge, 2003. — 224 p. — ISBN: 9780415281052.
5. Jeffries L., McIntyre D. Stylistics. — Cambridge: Cambridge University Press, 2010. — 240 p. — ISBN: 9780521728092.
6. Fowler R. Linguistic Criticism. — Oxford: Oxford University Press, 1986. — 208 p. — ISBN: 9780198120581.
7. Halliday M.A.K. Linguistic Function and Literary Style: An Inquiry into the Language of William Golding's The Inheritors // Literary Style: A Symposium. — London: Oxford University Press, 1969. — P. 330–365.
8. Leech G.N., Short M.H. Style in Fiction: A Linguistic Introduction to English Fictional Prose. — 2nd ed. — Harlow: Pearson Longman, 2007. — 404 p. — ISBN: 9780582784093.
9. Semino E., Short M. Corpus Stylistics: Speech, Writing and Thought Presentation in a Corpus of English Writing. — London: Routledge, 2004. — 264 p. — ISBN: 9780415281809.
10. Stockwell P. Cognitive Poetics: An Introduction. — London: Routledge, 2002. — 208 p. — ISBN: 9780415235467.