MEHNAT HAQI TUSHUNCHASI VA UNING IJTIMOIY ISHDAGI O‘RNI
Keywords:
mehnat haqi, ish haqi, ijtimoiy ish, ijtimoiy himoya, ijtimoiy adolat, aholi bandligi, mehnat munosabatlari, kambag‘allikni qisqartirish, moddiy rag‘batlantirish, mehnat huquqi, ijtimoiy farovonlik, inson kapitaliAbstract
Ushbu maqolada mehnat haqi tushunchasining iqtisodiy, huquqiy va ijtimoiy mohiyati, uning jamiyat hayotidagi ahamiyati hamda ijtimoiy ish sohasidagi o‘rni ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Mehnat haqining inson turmush darajasini yaxshilash, ijtimoiy adolatni ta’minlash, kambag‘allikni qisqartirish, aholi bandligini oshirish va ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlarni qo‘llab-quvvatlashdagi vazifalari yoritiladi. Shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 42–43-moddalari hamda 2022-yil 28-oktabrdagi O‘RQ-798-sonli Mehnat kodeksining 243–245, 248–253-moddalari asosida mehnatga haq to‘lashning huquqiy asoslari o‘rganiladi. Ijtimoiy xodimlarning mehnat faoliyatida adolatli ish haqi, kasbiy rag‘batlantirish, mehnat samaradorligi va ijtimoiy farovonlik o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik ochib beriladi. Maqola yakunida mehnat haqini takomillashtirish va uning ijtimoiy ish tizimidagi samaradorligini oshirishga qaratilgan ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqiladi.References
1. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. Yangi tahrir. 30-aprel 2023-yil. – 42, 43, 44-moddalar.
2. O‘zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi. 28-oktabr 2022-yil, O‘RQ-798-son. – 243–253-moddalar.
3. Smith, A. An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations. – London, 1776.
4. Marx, K. Das Kapital. Kritik der politischen Ökonomie. Erster Band. – Hamburg, 1867.
5. Keynes, J. M. The General Theory of Employment, Interest and Money. – London, 1936.
6. International Federation of Social Workers (IFSW). Global Definition of Social Work. – 2014.
7. International Labour Organization. Equal Remuneration Convention, 1951 (No. 100).
8. International Labour Organization. Declaration on Fundamental Principles and Rights at Work. – 1998, amended 2022.
9. Zastrow, C. Introduction to Social Work and Social Welfare: Empowering People. – Cengage Learning.
10. Midgley, J. Social Development: The Developmental Perspective in Social Welfare. – SAGE Publications, 1995.
11. O‘zbekiston Respublikasi qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi: https://lex.uz
12. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi: https://constitution.uz
13. Xalqaro mehnat tashkiloti: https://www.ilo.org
14. Xalqaro ijtimoiy xodimlar federatsiyasi: https://www.ifsw.org
Maqolaning huquqiy asoslari bo‘yicha muhim manbalar
15. O‘zbekiston Respublikasi Mehnat kodeksi — O‘RQ-798 (28.10.2022).
16. O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi (30.04.2023).
17 Konstitutsiyaning 42–43-moddalari , mehnat qilish, adolatli ish haqi va bandlik kafolatlari.